فعالان صنایع‌دستی کشور

فعالان صنایع‌دستی کشور خواستار ایجاد بازار دائمی صنایع‌دستی و برج سنگ‌ها در کشور هستند
صنعتگران صنایع‌دستی در انتظار اجرایی شدن دستور رئیس جمهور
فرهنگ و تاریخ > میراث‌ایران- گروه شهری – محمد باریکانی:
تولید‌کنندگان و صادر‌کنندگان صنایع‌دستی در کشور اواخر تیرماه۹۱ در نامه‌ای به احمدی‌نژاد خواستار ایجاد برج سنگ‌های قیمتی به عنوان مرکز اصلی دادوستد، تراش و فروش و صادرات صنایع‌دستی کشور در بخش سنگ‌های قیمتی شدند.

براساس آنچه آنها در نامه خود به احمدی‌نژاد آورده بودند برج سنگ‌ها با آموزش یکصدهزار نیروی حرفه‌ای در حوزه تراش سنگ‌های قیمتی درنظر داشت با استفاده از معادن سنگ‌های قیمتی و نیمه‌قیمتی کشور نقش مهمی در صادرات صنایع‌دستی کشور با تولید انبوه زیورآلات در کمترین حجم و بیشترین ارزش دلاری داشته باشد.

در نامه تولید‌کنندگان و صادرکنندگان صنایع‌دستی به احمدی‌نژاد که در پنج بند تنظیم شده بود احداث برج سنگ‌های قیمتی چند منظوره، احداث بازارچه صنایع‌دستی در کشور، اختصاص وام به‌منظور ارتقای تجهیزات هنرمندان این رشته از صنایع‌دستی، ایجاد محل‌های دائمی در دیگر کشورها به‌منظور ارائه و فروش صنایع‌دستی و تبلیغ در جهت استفاده از زیورآلات مزین به سنگ‌های فیروزه، عقیق و… در خارج از ایران مورد تأکید قرار گرفته بود. رونوشتی از این نامه نیز به سیدحسن موسوی (رئیس سابق سازمان میراث فرهنگی)، صالحی‌مرام (معاون سابق صنایع‌دستی آن سازمان)، دکتر انصاری (نماینده ویژه وزیر خارجه) و بالان (مدیرکل بازرگانی معاونت صنایع‌دستی) نیز ارسال شد. ۱۲روز بعد دفتر رئیس‌جمهور در نامه‌ای با امضای همایون حمیدی از طرف اسفندیار رحیم‌مشایی با مهر فوری- فوری خطاب به سیدحسن موسوی اعلام کرد که نامه رئیس اتحادیه تولید‌کنندگان و صادرکنندگان صنایع‌دستی کشور به اطلاع رئیس‌جمهور رسانده شده و احمدی‌نژاد خواستار ارائه طرح ایجاد بازارچه صنایع‌دستی و ایجاد مجموعه تراش سنگ‌های قیمتی در تهران یا اصفهان شده است.

پنج‌‌ماه بعد

بیشتر از پنج‌‌ماه از آخرین نامه ارسال شده از دفتر ریاست‌جمهوری به رئیس اتحادیه تولید‌کنندگان و صادر‌کنندگان صنایع‌دستی گذشته است. منوچهر جنتی‌نیا، رئیس هیأت مدیره اتحادیه تولید‌کنندگان و صادرکنندگان صنایع‌دستی در دفتر کار خود مقابل ۳۶دوربین روشن از ۴۱دوربینی که دفتر کار و بخش‌های مختلف کارگاه تراش سنگ‌های قیمتی را پوشش می‌دهد نشسته است و به سؤالات همشهری درخصوص وضعیت صادرات صنایع‌دستی کشور پاسخ می‌دهد. جنتی‌نیا از وجود بیش از ۳۰۰رشته صنایع‌دستی در کشور سخن می‌گوید و به اعتقاد او بسیاری از رشته‌های هنرهای سنتی و صنایع‌دستی گمنام هستند. به گفته وی که صاحب تخصص در رشته سنگ‌های قیمتی و نیمه‌قیمتی و صاحب مدارکی از انستیتو جواهرشناسی آمریکا در رشته شناخت و تراش سنگ‌های قیمتی و نیمه‌قیمتی است، می‌گوید: تراش سنگ‌های قیمتی و نیمه‌قیمتی ایران می‌تواند نقش زیادی در ارزآوری به کشور در حوزه صنایع‌دستی داشته باشد که متأسفانه تبلیغات بسیار ضعیفی در خارج از ایران در حوزه زیورآلات سنتی کشور داریم. جنتی‌نیا می‌گوید: گردش مالی سنگ‌های قیمتی و نیمه قیمتی در جهان بسیار بالاست. تایلند تنها سه دهه است که در این رشته از صنایع‌دستی شروع به فعالیت کرده و ۲۷میلیارد دلار گردش مالی از این بخش دارد. گردش مالی فعالیت در حوزه سنگ‌های قیمتی و نیمه قیمتی به‌عنوان یکی از شاخه‌های صنایع‌دستی در هند ۳۰میلیارد دلار است و ترکیه نیز از این رشته هنری ۱۱میلیارد دلار گردش مالی دارد. آنطور که رئیس اتحادیه تولید‌کنندگان و صادرکنندگان صنایع‌دستی در دفتر کار خود در تهران به همشهری می‌گوید، در ایران ۷۰نوع سنگ قیمتی و نیمه‌قیمتی وجود دارد که عقیق یمنی و سنگ فیروزه نیشابور و دامغان جزء برندهای سنگ‌های ایران در جهان است.

ضعف مدیریت

به گفته منوچهر جنتی‌نیا، نبود مدیریت صحیح در این بخش موجب شده که صادرات صنایع‌دستی ایران در این بخش به‌رغم وجود بازارهای مناسب ضعیف باشد. جنتی‌نیا با اشاره به برگزاری نمایشگاه صنایع‌دستی جاکارتا که هفته گذشته به اتمام رسید گفت: علاقه زیادی در اندونزی به سنگ‌های قیمتی و نیمه‌قیمتی ایران وجود دارد و در تفاهمنامه‌ای که با مقام‌های جاکارتا امضا شد قرار است صنایع‌دستی ایران در آن کشور مستقر شود. پیش از آن نیز گروهی از فعالان حوزه صنایع‌دستی کشور در رشته سنگ‌های قیمتی و نیمه قیمتی براساس توافقنامه ایجاد شده میان ایران و الجزایر دو نفر از صنعتگران ایرانی تراش سنگ‌های قیمتی و نیمه قیمتی، یک هفته هنرمندان الجزایری را به‌صورت رایگان آموزش دادند و زمانی که در اختتامیه این آموزش‌ها سنگی که تراش برلیان داشت را به سفیر الجزایر در ایران و معاون رئیس‌جمهور نشان دادیم و همه تعجب کردند که منجر به انعقاد قرارداد ایجاد کارگاه‌های آموزشی تراش سنگ در الجزیره شد.

برج سنگ‌ها در تهران

رئیس اتحادیه تولید‌کنندگان و صادرکنندگان صنایع‌دستی با اشاره به درخواست تولیدکنندگان و صادرکنندگان صنایع‌دستی از رئیس‌جمهور به‌منظور ایجاد برج سنگ‌ها در تهران گفت: هند، چین، تایلند و کشورهای دیگر برج سنگ‌های قیمتی را راه‌اندازی کرده‌اند و تولیدکنندگان و صادرکنندگان صنایع‌دستی نیز خواستار ایجاد این مرکز به‌عنوان مرکز اصلی آموزش، تولید و عرضه سنگ‌های تراش‌خورده در این مرکز که بازرگانان داخلی و خارجی این رشته از هنرهای سنتی و صنایع‌دستی ایران را جذب می‌کند هستند.

به گفته وی پس از ارائه نامه تولیدکنندگان و صادرکنندگان صنایع‌دستی قرار شد تا ۵۰۰میلیارد تومان وام با سود چهاردرصد از محل صندوق ملی در اختیار هنرمندان فعال در رشته تراش سنگ‌های قیمتی و نیمه‌قیمتی قرار بگیرد. وی افزود: تا چند روز آینده طرح ایجاد برج سنگ‌ها و بازارچه دائمی صنایع‌دستی در منطقه ۲۲تهران آماده می‌شود و قرار است به سازمان میراث فرهنگی ارائه شود.

بازار هدف ؛سئول، ژاپن،ونزوئلا و برزیل

به گفته جنتی‌نیا حدود یک‌ماه پیش نیز با کانون اتومبیلرانی و جهانگردی تفاهمنامه همکاری امضا شد تا در شهر سئول در کره‌جنوبی تمامی آثار صنایع‌دستی مربوط به ایران در آنجا به نمایش دربیاید. رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان صنایع‌دستی با اشاره به امضای تفاهمنامه با دولت چین به‌منظور برخورداری رایگان از غرفه‌های دائمی صنایع‌دستی ایران در شهرهای آن کشور و مذاکره با کشور عمان و در اختیار گرفتن محلی برای عرضه صنایع‌دستی ایران گفت: ژاپن، ونزوئلا و برزیل نیز در برنامه مذاکرات قرار دارند.در برزیل، پتانسیل بسیار خوبی در بخش صنایع‌دستی وجود دارد که در حال حاضر در فعالیت‌هایی که از طریق انجمن دوستی ایران و برزیل در حال انجام است بازار صنایع‌دستی برزیل را نیز درنظر داریم. جنتی‌نیا با تأکید بر ثبت سریع فیروزه ایران در جهان به‌دلیل جلوگیری از دست به‌کار شدن کشورهای دیگر برای ربودن برند فیروزه ایران در جهان گفت: اگر فیروزه ایران ثبت جهانی نشود مطمئن باشید که کشور دیگری این کار را خواهد کرد و آن زمان برای هر فعالیتی که بخواهیم در حوزه فیروزه انجام بدهیم باید یک پورسانت هم به کشوری که آن ‌را ثبت کرده است بدهیم.